11 траўня Усходняя Царква адзначае свята святых роўнаапостальных Кірылы і Мятода, настаўнікаў славянаў.
Святыя Кірыла і Мятод былі братамі з Фесалонік (Грэцыя), якія ў IX стагоддзі здзейснілі маштабную місію па евангелізацыі славянскіх народаў. Іх дзейнасць стала падмуркам для славянскай пісьменнасці, літаратуры і культуры, а таксама прыкладам царкоўнага адзінства паміж Усходам і Захадам. У 1980 годзе Папа Ян Павел II абвясціў іх апекунамі Еўропы.
Браты нарадзіліся ў арыстакратычнай сям’і імперскага магістрата: Мятод (старэйшы) каля 815 года, а Кірыла (пры нараджэнні Канстанцін) у 826 або 827 годзе. Кірыла атрымаў адукацыю ў Канстанцінопалі разам з маладым імператарам Міхаілам III. За свае выбітныя веды ён атрымаў мянушку «Філосаф» і працаваў бібліятэкарам Патрыярхату. Мятод спачатку зрабіў адміністрацыйную кар’еру, але пазней прыняў манаства на гары Алімп у Віфініі.
Перад сваёй галоўнай місіяй браты разам прапаведавалі сярод хазараў, дзе Кірыла знайшоў мошчы святога Папы Клімента I, якія пазней прывёз у Рым. У 863 годзе па просьбе князя Расціслава браты накіраваліся ў Вялікую Маравію. Князь прасіў настаўнікаў, якія маглі б тлумачыць веру на мове народа.
Каб зрабіць Евангелле даступным, Кірыла распрацаваў спецыяльны алфавіт — глаголіцу (пазней яго вучні развілі кірыліцу). Браты пераклалі на славянскую мову Святое Пісанне і літургічныя тэксты, што дазволіла людзям маліцца на роднай мове. Гэта быў рэвалюцыйны крок, бо многія тагачасныя багасловы лічылі, што Бога можна славіць толькі на трох «святых» мовах: габрэйскай, грэцкай і лацінскай.
Дзейнасць братоў выклікала супраціў нямецкага духавенства, таму яны накіраваліся ў Рым да Папы. Папа Адрыян II ухваліў іх місію і дазволіў выкарыстанне славянскай мовы ў літургіі.
Кірыла памёр у Рыме 14 лютага 869 года, прыняўшы перад смерцю манаскі чын. Мятод быў пасвячаны ў біскупы і вярнуўся да славян, дзе працягваў працу, нягледзячы на пераследы і зняволенне. Ён памёр 6 красавіка 885 года.
Праца святых братоў заклала падмурак для хрысціянізацыі іншых славянскіх земляў, у тым ліку Русі. Іх спадчына з’яўляецца сімвалам «інкультурацыі» — спалучэння веры з мясцовай культурай без страты сутнасці Евангелля.
Паводле тэлеграм-канала "Грэка-католікі Беларусі"